رانندگی در شب زندگی
معرفت حسینی ۲
#چرا براى بزرگداشت عاشورا به روش بحث و گفتگو اکتفا نمى شود؟
در تمام دنیا هنگامى که مى خواهند از بزرگان خود به بزرگى یاد کنند، مراسمى تشکیل مى دهند، بحث و گفتگو برگزار مى کنند اما چرا مراسم بزرگداشت عاشورا باید به این شکل باشد؟
بحث درباره شخصیت سیدالشهداء(ع)، تشکیل میزگردها، کنفرانس ها، سخنرانى ها، نوشتن مقالات و امثال این قبیل کارهاى فرهنگى، علمى و تحقیقات، بسیار مفید و لازم است و در جامعه نیز انجام مى شود. این فعالیت ها لازم است اما آیا این اقدامات کافى است؟ یا این که امور دیگرى نیز مثل همین عزادارى ها لازم است؟ نظرى به انسان بیندازیم و ببینیم عواملى که در رفتار آگاهانه ما مؤثر است فقط عامل شناختى و معرفت است یا عوامل دیگرى هم در شکل دادن رفتارهاى اجتماعى ما موثر است.
در رفتارهاى ما دو دسته از عوامل نقش اساسى ایفا مى کنند. یک دسته عوامل شناختى، که موجب مى شود انسان مطلبى را بفهمد و بپذیرد. شناخت در رفتار ما تأثیر زیادى دارد، اما یگانه عامل مؤثر نیست. عوامل دیگرى هم هستند که شاید تأثیر آن ها در رفتار ما بیش تر از شناخت باشد. این عوامل را به طور کلى انگیزه ها و به تعبیرات دیگرى احساسات و عواطف، تمایلات، گرایش ها، میل ها، غرایز و عواطف مى نامند. این ها سلسله اى از عوامل درونى و روانى است که در رفتار ما مؤثر است. رفتار انسان شبیه خودرو است. یک خودرو براى حرکت به دو عامل نیازمند است. عاملى که انرژى مکانیکى را در خودرو تولید کند، تا خودرو به کمک آن بتواند حرکت کند. غیر از انرژى مکانیکى، یک خودرو باید چراغ هم داشته باشد تا راه را بنمایاند و خودرو داخل پرتگاه نیفتد. اگر در محیط تاریکى موتور خودرو خیلى خوب کار کند و انرژى مکانیکى هم تولید کند، اما راه را نبینیم، ممکن است تصادفاتى روى دهد که به قیمت جان راننده و سرنشینان تمام شود. خودرو علاوه بر داشتن سوخت براى تولید انرژى مکانیکى، چراغ هم باید داشته باشد تا راه را به ما بنمایاند.
انسان به دو نوع عامل نیازمند است. عاملى در درون ما تا ما را برانگیزاند. باید علاقه اى نسبت به آن کار داشته باشیم تا برانجام آن اقدام کنیم و دیگر این که بدانیم به چه دلیل باید این کار را انجام دهیم؟ براى ما چه فایده اى دارد؟ چگونه باید آن را انجام دهیم؟ فقط شناخت کافى نیست تا ما را به حرکت درآورد. عامل روانى دیگرى نیاز داریم تا ما را به سوى کار برانگیزاند. این گونه عوامل را انگیزه هاى روانى مى نامند. اسم هاى دیگرى هم دارد: احساسات و عواطف. این عوامل در مجموع، میل به حرکت را در انسان به وجود مى آورد، عشق به انجام کار را ایجاد مى کند و شور و هیجان به وجود مى آورد. تا این عوامل نباشد کار انجام نمى گیرد حتى اگر انسان به یقین بداند که فلان ماده غذایى براى بدن او مفید است اما تا اشتها نداشته باشد و یا تا اشتهاى او تحریک نشود، به سراغ خوردن آن غذا نمى رود. اگر کسى به بیمارى مبتلا شود که اشتها پیدا نکند، هر چه به او بگویند که این ماده غذایى براى بدن خیلى مفید است، تمایلى به خوردن پیدا نمى کند; پس غیر از دانستن باید میل و انگیزه نیز درون انسان باشد. مسایل اجتماعى و سیاسى هم همین حکم را دارد. هر چه شخص بداند فلان حرکت اجتماعى خوب و مفید است، تا انگیزه اى براى انجام آن حرکت نداشته باشد حرکتى انجام نمى دهد.
نتیجه این که برای حرکت آگاهانه و رفتارهای انسان دو دسته عوامل شناختى و انگیزشى یا عواطف و احساسات لازم است. ارتباط این دو دسته از عوامل با حرکت امام حسین(ع) و علت اساسی نوع عزاداری که برای ایشان صورت می پذیرد را در شماره بعدب با هم مرور خواهیم کرد. انشاءالله
منبع: کتاب پرتویی از آذرخش، آیت الله مصباح یزدی، بااندکی تصرف.
رانندگی در شب زندگی
مطالب مرتبط
پسورد فایل:
برچسب ها: رانندگی, شب